Koningin Teye, moeder van Akhenaten/Amenhotep IV.

Hoewel er geen koninklijk bloed door de aderen van Teye stroomde, was ze wel van gerespecteerde komaf. Haar vader Yuya (ook bekend als JoejaYia en mogelijk Jozef en Yusuf) was van adel en een belangrijk zakenman gedurende de 18e Dynastie. Haar moeder Thuya was een nakomeling van Ahmose-Nefertari en had hierdoor gedeeltelijk koninklijk bloed. Beide ouders waren belangrijk genoeg om begraven te worden in het Dal der Koningen (DK 46 / KV 46).
Teye trouwde met Amenhotep III tijdens diens tweede regeringsjaar en verkreeg de titel “Grote Koninklijke Vrouw”, waarmee ze de belangrijkste vrouw van de koning werd. Naast de titel “Grote Koninklijke Vrouw” had Teye nog diverse andere titels, deze waren onder andere: “De Erfgename”, “Meest begunstigde vrouw van alle landen”, “Vrouw van verrukking welke het paleis vervult met liefde”, “Vrouw van de twee landen” en “Meest begunstigde vrouw van Opper- en Neder-Egypte”.

Naast haar twee zonen, Thoetmosis V en Amenhotep IV kreeg Teye ook nog vier dochters: Sitamun, Isis, Henuttaneb en Beketaten. Er wordt gezegd dat Teye’s oudste dochter Sitamun met haar vader Amenhotep III trouwde. Dit zou slechts een symbolisch huwelijk zijn geweest met vooral een religieuze en administratieve betekenis. Tevens zouden er uit dit huwelijk geen kinderen zijn voortgekomen. Hoewel Teye als moeder van Beketaten gezien wordt is er nooit vastgesteld wie Beketaten’s natuurlijke vader was.
Het was niet enkel gedurende de 38-jarige regeringsperiode van Amenhotep III dat Teye van invloed was op de Egyptische politiek, maar ook tijdens de heerschappij van haar tweede zoon Amenhotep IV. Ze volgde haar zoon toen deze Thebe verliet om de nieuwe hoofdstad van Egypte, Akhetaten (Achetaton), te gaan bouwen en zijn naam veranderde in Akhenaten (Echnaton). Akhetaten nu beter bekend als El-Amarna of simpelweg Amarna betekend “De horizon van de Aten”.

Het wordt aangenomen dat koningin Teye na haar dood niet meteen is begraven in het Dal der Koningen maar eerst in Akhetaten. Na de dood van Akhenaten is haar lichaam herbegraven in een zijkamer van de tombe van Amenhotep II (DK 35 / KV 35). Daar is een mummie aangetroffen (The elder Lady) waarvan na DNA-onderzoek is vast komen te staan dat het hier het lichaam van koningin Teye betreft. De identificatie vond plaats door onderzoek van het haar en dit te vergelijken met een lok haar gevonden in de tombe van Toetanchamon. Deze lok was opgeborgen in een kistje met de naam van Koningin Teye erop, waardoor een positieve identificatie mogelijk was.
Sommigen zeggen dat de tanden van de mummie lijken toe te behoren aan een vrouw van midden twintig en niet aan een oudere op leeftijd zijnde vrouw. Om deze reden wordt de identificatie van de mummie door sommige mensen nog in twijfel getrokken.

Advertenties

Akhenaten, ketterkoning van de 18e Dynastie.

Akhenaten, ook bekend onder de namen Echnaton, Akhnaton, Achnaton en Ikhnaton was de tweede zoon van Amenhotep III en koningin Teye. Hij werd geboren onder de naam Amenhotep IV, een naam die hij zou veranderen ergens rond het 5e jaar van zijn 17-jarige regeringsperiode (1353/1351 – 1336/1334 v. Chr).
Dat Akhenaten koning van Egypte kon worden was “dankzij” het vroegtijdig overlijden van zijn oudere broer kroonprins Thutmose tijdens zijn kinderjaren.
Zoals hierboven reeds vermeld veranderde Amenhotep IV ongeveer na vijf jaar op de troon zijn naam in Akhenaten. Tevens veranderde hij de naam van zijn koningin Nefertiti in Nefernefruaten (Schoon is de schoonheid van Aten)
Over de betekenis van  de naam Akhenaten is nog wat discussie. Zo zou het “efficiënte geest van de Aten” kunnen betekenen maar “één bruikbaar voor Aten” en “hij die de Aten van dienst is” worden ook als mogelijke betekenissen gegeven.
Gedurende het vijfde jaar van zijn regeringsperiode begon Akhenaten de bouw van de nieuwe hoofdstad van Egypte, Achetaten (horizon van de Aten). De bouw van Achetaten heeft naar alle waarschijnlijkheid vier jaar in beslag genomen en tijdens deze periode verlaat Akhenaten Thebe om zich in Achetaten te gaan vestigen.
Akhenaten veranderde de traditionele religie van Egypte door Aten (De enige echte god) boven alle andere goden te plaatsen. Aten was de zonneschijf in de Egyptische religie.
In het begin werd het geloof in de andere goden nog toegestaan maar later heeft Akhenaten er alle moeite voor gedaan om de namen van deze goden uit te wissen met speciale aandacht voor de naam van de god Atum. Het uitwissen van namen en vernietigen van beeltenissen was in het oude Egypte een veel gebruikte manier om het bestaan van een persoon of god te ontkennen.
Veel van de kunst en bouwwerken uit de tijd van de heerschappij van Akhenaten is na zijn dood vernietigd. Zijn naam werd op diverse plaatsen uitgewist en zijn beeltenis verwoest. De stenen waar zijn tempels uit opgebouwd waren (Talatat, blokken steen met een standaard afmeting van 27 x 27 x 54 cm) zijn later hergebruikt voor de bouw van nieuwe constructies en ter opvulling van monumenten in Karnak. Nadat deze Talatat werden gevonden is men in staat geweest delen van de tempels van Akhenaten te reconstrueren. Door deze reconstructie is er tevens een deel van de kunst uit de tijd van Akhenaten gereconstrueerd.


Nefertiti heeft het leven geschonken aan zes dochters: Meritaten, Meketaten, Ankhesenpaaten, Neferneferuaten Tasherit, Neferneferure en Setepenre. Ankhesenpaaten zou later met haar halfbroer Tutankhaten (Toetanchamon) trouwen. Over het algemeen wordt aangenomen dat Akhenaten de vader is geweest van Toetanchamon, recent DNA-onderzoek lijkt deze aanname te onderbouwen. Over de moeder van Toetanchamon is meer onzekerheid. Kiya, een Bijvrouw-koningin van Akhenaten is de mogelijke moeder van Toetanchamon en Smenkhkare. Een andere, veel minder voor de hand liggende theorie, draagt koningin Teye aan als mogelijke moeder van de kind-koning en Amenhotep III als de vader. Probleem hierbij is echter dat Teye op het moment van de geboorte van Toetanchamon reeds de 50-jarige leeftijd berijkt zou hebben.

Tot zover mijn eerste post voor wat betreft de Amarna periode. Veel is nog onbesproken of onvolledig besproken gebleven, genoeg om de revue te laten passeren in de toekomst. Voorlopig sla ik hier mijn tentje op in Amarna , klaar voor meer onderzoek…..ik heb er zin in.

Ik heb mijn koffers gepakt en ben klaar om op reis te gaan….een virtuele reis…..

We gaan op reis

Ik ben klaar om een reis te gaan ondernemen, een virtuele reis dan wel, een virtuele reis door de geschiedenis van het oude Egypte.
Ik ben verre van een expert op dit gebied, maar wel bijzonder geinteresseerd in alles wat met het oude Egypte te maken heeft. Boeken en het internet zijn mijn methode van reizen waarbij mijn blog-post’s een weergave zijn van hetgeen ik tegen zal komen op mijn reis door de tijd.

Ik ben altijd al geïnteresseerd geweest in de geschiedenis van Egypte en heb dan ook diverse boeken hierover gelezen. Enige tijd geleden heb ik heb ik het boek Akhenaten, King of Egypt aangeschaft waarmee de 18e Dynastie mijn favoriete periode in de geschiedenis van Egypte is geworden en tevens het startpunt van dit blog.

NB: dit blog is een vertaling van mijn Engelstalige blog en mijn bedoeling hiermee is informatie over het oude Egypte meer toegankelijk te maken, ook voor mensen die de Engelse taal niet machtig zijn en hoop hiermee in een behoefte te voorzien.